Kerk van Purmerland
In de 14e eeuw was Purmerland de hoofdplaats en het centrum van het Purmergebied. Hier waren de hoofdbestuurder (baljuw) en de rechtbank (vierschaar) gevestigd en stond de kerk, die waarschijnlijk aan het begin van de 14e eeuw is gebouwd.
Helaas is er geen enkele prent of tekening bewaard gebleven, maar volgens de overlevering had de kruiskerk een prachtige toren.
Tijdens de Tachtigjarige Oorlog trokken Spaanse troepen plunderend en brand stichtend het hele dorp door. De kerk werd niet gespaard. In 1640 brandde hij in zijn geheel af en al een jaar later werd begonnen met de herbouw. De toren werd van een hoge spits voorzien, maar deze raakte in 1674 zwaar beschadigd tijdens een heftige storm.
In 1812 werd geconstateerd dat het kerkgebouw zeer bouwvallig was. …
Helaas is er geen enkele prent of tekening bewaard gebleven, maar volgens de overlevering had de kruiskerk een prachtige toren.
Tijdens de Tachtigjarige Oorlog trokken Spaanse troepen plunderend en brand stichtend het hele dorp door. De kerk werd niet gespaard. In 1640 brandde hij in zijn geheel af en al een jaar later werd begonnen met de herbouw. De toren werd van een hoge spits voorzien, maar deze raakte in 1674 zwaar beschadigd tijdens een heftige storm.
In 1812 werd geconstateerd dat het kerkgebouw zeer bouwvallig was. Aangezien Napoleon had verordonneerd dat er niet meer in kerken begraven mocht worden, en dus ook die inkomsten waren weggevallen, besloot het bestuur de kerk te slopen en een begraafplaats in te richten. De kerkgemeente was het echter niet eens met de sloopplannen en zamelde geld in. De oude kerk werd voor twee derde afgebroken, het overige deel werd hersteld.
De watersnood van 1825 richtte wederom grote schade aan, die met een subsidie van Koning Willem I werd hersteld. Maar op 29 november 1836 sloeg het noodlot wederom toe in de vorm van een storm, waardoor de kerk onbruikbaar werd. Twee jaar later werd begonnen met de bouw van een nieuwe, maar ook deze vertoonde binnen een aantal decennia alweer flinke gebreken. Zo verzakte de toren zo ernstig, dat in 1894 werd besloten deze te slopen.
Op 1 september 1897 werd de eerste steen gelegd van weer een nieuw kerkgebouw. De inwijding van deze kerk was op 29 december van datzelfde jaar. De toren werd tevens herbouwd, maar ook deze was niet bestand tegen de tand des tijds en werd in 1941 verwijderd.
In de huidige kerktoren, die halverwege de vorige eeuw werd gebouwd, hangt een unieke klok. Deze is in 1512 gegoten door Wilhelmus en Jasper Moer en is afkomstig uit de Oude Kerk in Amsterdam. De klok heeft een rand van palmetten en lelies en op de flank staat het Amsterdamse stadswapen. Het uurwerk stamt uit 1878 .
In 2007 vond de laatste dienst plaats in de Purmerlandse kerk. Het gebouw heeft nu een woonbestemming.