Werelderfgoedstatus

Het typische Beemsterlandschap met de kaarsrechte verkaveling én de bijzondere ontstaansgeschiedenis zijn uniek in de wereld. Door het predicaat Werelderfgoed erkent de UNESCO het waardevolle van de droogmakerij en vindt dat óók de toekomstige generaties moeten kunnen genieten van dit monument.

In het begin van de 17e eeuw zorgden hoge zeewaterstanden en wind in de gebieden ten noorden van het IJ voor afkalving van het veen. Tegelijkertijd was er behoefte aan goede landbouwgrond. In 1607 hakten de Staten van Holland de knoop door: De Beemster zou worden drooggelegd. Amsterdamse kooplieden en hoge ambtenaren zorgden voor de financiering en Jan Adriaansz. Leeghwater droeg zijn steentje bij aan de bouw van de molens. Het werd een spannend project, want veel ervaring met grote droogmakerijen was er niet. Een unieke droogmakerij is het resultaat.

De drooglegging werd in 1612 afgerond. Het gewonnen land lag 3,5 meter onder zeewaterniveau en bleek te bestaan uit vruchtbare klei. Deze werd verkaveld in een raster van vierkanten en weerspiegelde zo het 17e eeuwse ideaal van de relatie tussen de mens en zijn leefomgeving: harmonie! De langwerpige kavels, die werden verpacht aan akkerbouwers en veehouders, bleken inderdaad de juiste maten te hebben. Ze zijn 185 meter breed en 930 meter lang: ideaal om te boeren, niet te smal, niet te lang. Destijds waren er vier peilgebieden, nu zijn het er zes en zestig. De waterhoogten worden afgestemd op de wensen van bewoners en ondernemers.

De molens die de Beemster drooghielden, ruimden het veld voor gemalen. Ook de buitenhuizen van de rijke kooplieden zijn verdwenen. Gebleven zijn de stolpboerderijen, waarvan sommige stammen uit de tijd dat Beemster nog jong was. Omzoomd door wegen en doorsneden door rechte tochten zijn daar nog altijd de vierkante kavelkwadranten.

Voor elke bezoeker is het een unieke belevenis in een gebied te zijn dat zoveel meter onder de zeespiegel ligt. En samen met het in vierkanten opgedeelde groene landschap, de bijzondere waterhuishouding en de rijke geschiedenis heeft De Beemster iets bijzonders te bieden. Kijk voor meer informatie op www.bezoekerscentrumbeemster.nl.